The Information Technology Act, 2000
અધ્યાય IX: દંડ, વળતર અને ચુકાદો
કલમ 43: કમ્પ્યુટર, કમ્પ્યુટર સિસ્ટમ વગેરેને નુકસાન માટે દંડ અને વળતર
Bare Act
43. કમ્પ્યુટર, કમ્પ્યુટર સિસ્ટમ વગેરેને નુકસાન માટે દંડ અને વળતર - જો કોઈ વ્યક્તિ કમ્પ્યુટર, કમ્પ્યુટર સિસ્ટમ અથવા કમ્પ્યુટર નેટવર્કના માલિક અથવા અન્ય કોઈ વ્યક્તિની મંજૂરી વિના,
- (a) તેવા કમ્પ્યુટર, કમ્પ્યુટર સિસ્ટમ અથવા કમ્પ્યુટર નેટવર્ક અથવા કમ્પ્યુટર રિસોર્સને ઍક્સેસ કરે છે અથવા સુરક્ષિત ઍક્સેસ કરે છે;
- (b) તેવા કમ્પ્યુટર, કમ્પ્યુટર સિસ્ટમ અથવા કમ્પ્યુટર નેટવર્કમાંથી કોઈપણ ડેટા, કમ્પ્યુટર ડેટાબેસ અથવા માહિતી ડાઉનલોડ, નકલ અથવા કઢે છે જેમાં કોઈપણ રિમૂવેબલ સ્ટોરેજ મીડિયામાં રાખેલી અથવા સંગ્રહેલી માહિતી અથવા ડેટાનો સમાવેશ થાય છે;
- (c) કોઈપણ કમ્પ્યુટર કન્ટામિનન્ટ અથવા કમ્પ્યુટર વાઇરસને કોઈપણ કમ્પ્યુટર, કમ્પ્યુટર સિસ્ટમ અથવા કમ્પ્યુટર નેટવર્કમાં રજૂ કરે છે અથવા કરાવે છે;
- (d) કોઈપણ કમ્પ્યુટર, કમ્પ્યુટર સિસ્ટમ અથવા કમ્પ્યુટર નેટવર્ક, ડેટા, કમ્પ્યુટર ડેટાબેસ અથવા તેવા કમ્પ્યુટર, કમ્પ્યુટર સિસ્ટમ અથવા કમ્પ્યુટર નેટવર્કમાં રહેનારા અન્ય કાર્યક્રમોને નુકસાન પહોંચાડે છે અથવા કરાવે છે;
- (e) કોઈપણ કમ્પ્યુટર, કમ્પ્યુટર સિસ્ટમ અથવા કમ્પ્યુટર નેટવર્કને ખલેલ પહોંચાડે છે અથવા ખલેલ પહોંચાડવા માટે કારણ બને છે;
- (f) કોઈપણ વ્યક્તિને કોઈપણ કમ્પ્યુટર, કમ્પ્યુટર સિસ્ટમ અથવા કમ્પ્યુટર નેટવર્કને ઍક્સેસ કરવાની મંજૂરી આપેલી હોય તો તે વ્યક્તિને ઍક્સેસને નકારી કાઢે છે અથવા નકારી કાઢવા માટે કારણ બને છે;
- (g) આ અધિનિયમ, તે હેઠળ બનાવેલા નિયમો અથવા નિયમનનો ભંગ કરીને કમ્પ્યુટર, કમ્પ્યુટર સિસ્ટમ અથવા કમ્પ્યુટર નેટવર્ક સુધી ઍક્સેસને સરળ બનાવવા માટે કોઈપણ વ્યક્તિને સહાય આપે છે;
- (h) કોઈપણ કમ્પ્યુટર, કમ્પ્યુટર સિસ્ટમ અથવા કમ્પ્યુટર નેટવર્કમાં ચેડા કરીને અથવા ફેરફાર કરીને કોઈ વ્યક્તિ દ્વારા ઉપયોગ કરેલી સેવાઓના ખર્ચને બીજી વ્યક્તિના ખાતામાં ચાર્જ કરે છે;
- (i) કોઈ પણ કમ્પ્યુટર રિસોર્સમાં રહેલી કોઈ પણ માહિતીનો નાશ કરે છે, કાઢી નાખે છે અથવા ફેરફાર કરે છે અથવા તેની કિંમત અથવા ઉપય… સંપૂર્ણ લખાણ KanoonGPT Pro સાથે વાંચો.
Explanation using examples
આપણે કલમ 43, માહિતી પ્રૌદ્યોગિકી અધિનિયમ, 2000ના અમલને સમજવા માટે એક કલ્પિત પરિસ્થિતિ પર વિચાર કરીએ.
જ્હોન XYZ Ltd.માં એક કર્મચારી છે. તે તેના બોસથી અસંતુષ્ટ છે અને બદલો લેવા માટે નક્કી કરે છે. તે પોતાની તકનીકી કુશળતાઓનો ઉપયોગ કરીને કંપનીના કમ્પ્યુટર નેટવર્કમાં ગેરકાયદેસર ઍક્સેસ મેળવે છે. મંજુરી વિના, તે ગુપ્ત ડેટા ડાઉનલોડ કરે છે અને નેટવર્કમાં કમ્પ્યુટર વાઇરસ રજૂ કરે છે, જે કમ્પ્યુટર સિસ્ટમને મહત્ત્વપૂર્ણ ખલેલ અને નુકસાન પહોંચાડે છે.
તે તેના બોસને સિસ્ટમમાં ઍક્સેસ નકારી કાઢે છે અને સિસ્ટમને ફેરફાર કરીને તેના બોસના ખાતામાં તેના દ્વારા ઉપયોગ કરેલ સેવાઓના ખર્ચ ચાર્જ કરે છે. તે કમ્પ્યુટર રિસોર્સમાં રહેલી મહત્વપૂર્ણ માહિતીનો નાશ કરે છે અને જરૂરી સોફ્ટવેરના સોર્સ કોડને બદલે છે, જેના કારણે તે ખોટું કાર્ય કરે છે.
માહિતિ પ્રૌદ્યોગિકી અધિનિયમ, 2000ની કલમ 43 અનુસાર, જ્હોનની ક્રિયાઓ ગેરકાયદેસર છે. તે થયેલા નુકસાન માટે જવાબદાર ઠરાવવામાં આવી શકે છે અને XYZ Ltd., અસરગ્રસ્ત પક્ષને વળતર ચૂકવવું પડે છે.

