The Prevention of Corruption Act, 1988
ਧਾਰਾ III: ਅਪਰਾਧ ਅਤੇ ਸਜ਼ਾਵਾਂ
ਸੈਕਸ਼ਨ 7: ਸਰਕਾਰੀ ਨੌਕਰ ਨੂੰ ਰਿਸ਼ਵਤ ਦੇਣ ਨਾਲ ਸਬੰਧਿਤ ਅਪਰਾਧ
Bare Act
7 ਸਰਕਾਰੀ ਨੌਕਰ ਨੂੰ ਰਿਸ਼ਵਤ ਦੇਣ ਨਾਲ ਸਬੰਧਿਤ ਅਪਰਾਧ - ਕੋਈ ਵੀ ਸਰਕਾਰੀ ਨੌਕਰ ਜੋ,
- ਕਿਸੇ ਵਿਅਕਤੀ ਤੋਂ ਅਣਚਾਹੀ ਲਾਭ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕਰਦਾ ਹੈ ਜਾਂ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕਰਨ ਦੀ ਕੋਸ਼ਿਸ਼ ਕਰਦਾ ਹੈ, ਇਸ ਇਰਾਦੇ ਨਾਲ ਕਿ ਉਹ ਸਰਕਾਰੀ ਫਰਜ਼ ਨੂੰ ਗਲਤ ਤਰੀਕੇ ਨਾਲ ਜਾਂ ਬੇਈਮਾਨੀ ਨਾਲ ਨਿਭਾਏਗਾ ਜਾਂ ਉਸ ਨੂੰ ਨਿਭਾਉਣ ਤੋਂ ਰੋਕੇਗਾ ਜਾਂ ਕਿਸੇ ਹੋਰ ਸਰਕਾਰੀ ਨੌਕਰ ਦੁਆਰਾ ਇਸੇ ਤਰੀਕੇ ਨਾਲ ਕਰਵਾਏਗਾ; ਜਾਂ
- ਕਿਸੇ ਵਿਅਕਤੀ ਤੋਂ ਅਣਚਾਹੀ ਲਾਭ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕਰਦਾ ਹੈ ਜਾਂ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕਰਨ ਦੀ ਕੋਸ਼ਿਸ਼ ਕਰਦਾ ਹੈ, ਇੱਕ ਇਨਾਮ ਵਜੋਂ ਗਲਤ ਤਰੀਕੇ ਨਾਲ ਜਾਂ ਬੇਈਮਾਨੀ ਨਾਲ ਸਰਕਾਰੀ ਫਰਜ਼ ਨਿਭਾਉਣ ਲਈ ਜਾਂ ਉਸ ਨੂੰ ਨਿਭਾਉਣ ਤੋਂ ਰੋਕਣ ਲਈ, ਆਪਣੇ ਆਪ ਜਾਂ ਕਿਸੇ ਹੋਰ ਸਰਕਾਰੀ ਨੌਕਰ ਦੁਆਰਾ; ਜਾਂ
- ਕਿਸੇ ਹੋਰ ਸਰਕਾਰੀ ਨੌਕਰ ਨੂੰ ਗਲਤ ਤਰੀਕੇ ਨਾਲ ਜਾਂ ਬੇਈਮਾਨੀ ਨਾਲ ਸਰਕਾਰੀ ਫਰਜ਼ ਨਿਭਾਉਣ ਲਈ ਪ੍ਰੇਰਿਤ ਕਰਦਾ ਹੈ ਜਾਂ ਅਣਚਾਹੀ ਲਾਭ ਦੇਣ ਦੀ ਉਮੀਦ ਵਿੱਚ ਜਾਂ ਉਸਦੇ ਪ੍ਰਾਪਤ ਹੋਣ ਦੇ ਨਤੀਜੇ ਵਜੋਂ ਉਸ ਫਰਜ਼ ਨੂੰ ਨਿਭਾਉਣ ਤੋਂ ਰੋਕਣ ਲਈ,
ਉਸ ਨੂੰ ਕਮ ਤੋਂ ਕਮ ਤਿੰਨ ਸਾਲ ਦੀ ਕੈਦ ਦੀ ਸਜ਼ਾ ਹੋਵੇਗੀ ਜੋ ਸੱਤ ਸਾਲ ਤੱਕ ਵਧ ਸਕਦੀ ਹੈ ਅਤੇ ਉਸ ਨੂੰ ਜੁਰਮਾਨਾ ਦੇਣ ਲਈ ਵੀ ਜ਼ਿੰਮੇਵਾਰ ਹੋਵੇਗਾ।
ਵਿਆਖਿਆ 1 - ਇਸ ਧਾਰਾ ਦੇ ਉਦੇਸ਼ ਲਈ, ਅਣਚਾਹੀ ਲਾਭ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕਰਨਾ, ਸਵੀਕਾਰਨਾ, ਜਾਂ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕਰਨ ਦੀ ਕੋਸ਼ਿਸ਼ ਹੀ ਇੱਕ ਅਪਰਾਧ ਹੈ ਭਾਵੇਂ ਕਿ ਸਰਕਾਰੀ ਨੌਕਰ ਦੁਆਰਾ ਸਰਕਾਰੀ ਫਰਜ਼ ਨਿਭਾਉਣਾ ਗਲਤ ਨਹੀਂ ਹੈ।
ਉਦਾਹਰਣ - ਇੱਕ ਸਰਕਾਰੀ ਨੌਕਰ, 'S', ਕਿਸੇ ਵਿਅਕਤੀ, 'P' ਨੂੰ ਆਪਣੀ ਰੂਟੀਨ ਰਾਸ਼ਨ ਕਾਰਡ ਅਰਜ਼ੀ ਨੂੰ ਸਮੇਂ 'ਤੇ ਪ੍ਰਕਿਰਿਆ ਕਰਨ ਲਈ ਪੰਜ ਹਜ਼ਾਰ ਰੁਪਏ ਦੇਣ ਲਈ ਕਹਿੰਦਾ ਹੈ। 'S' ਇਸ ਧਾਰਾ ਅਧੀਨ ਇੱਕ ਅਪਰਾਧ ਕਰ ਰਿਹਾ ਹੈ।
ਵਿਆਖਿਆ 2 - ਇਸ ਧਾਰਾ ਦੇ ਉਦੇਸ਼ ਲਈ,
- ਸ਼ਬਦ "ਪ੍ਰਾਪਤ ਕਰਦਾ ਹੈ" ਜਾਂ "ਸਵੀਕਾਰਦਾ ਹੈ" ਜਾਂ "ਪ੍ਰਾਪਤ ਕਰਨ ਦੀ ਕੋਸ਼ਿਸ਼ ਕਰਦਾ ਹੈ" ਉਹਨਾਂ ਮਾਮਲਿਆਂ ਨੂੰ ਸਮੇਟਦੇ ਹਨ ਜਿੱਥੇ ਇੱਕ ਵਿਅਕਤੀ ਜੋ ਇੱਕ ਸਰਕਾਰੀ ਨੌਕਰ ਹੈ, ਆਪਣੇ ਲਈ ਜਾਂ ਕਿਸੇ ਹੋਰ ਵਿਅਕਤੀ ਲਈ ਅਣਚਾਹੀ ਲਾਭ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕਰਦਾ ਹੈ ਜਾਂ ਸਵੀਕਾਰਦਾ ਹੈ ਜਾਂ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕਰਨ ਦੀ ਕੋਸ਼ਿਸ਼ ਕਰਦਾ ਹੈ, ਆਪਣੇ ਸਰਕਾਰੀ ਅਹੁਦੇ ਦੀ ਬਦਸਲੂਕੀ ਕਰਕੇ ਜਾਂ ਕਿਸੇ ਹੋਰ ਸਰਕਾਰੀ ਨੌਕਰ ਉੱਤੇ ਆਪਣਾ ਨਿੱਜੀ ਪ੍ਰਭਾਵ ਵਰਤ ਕੇ; ਜਾਂ ਕਿਸੇ ਹੋਰ ਭ੍ਰਿਸ਼ਟ ਜਾਂ ਗੈਰਕਾਨੂੰਨੀ ਤਰੀਕੇ ਨਾਲ;
- ਇਹ ਗਲ ਨਹੀਂ ਕਿ ਉਹ ਵਿਅਕਤੀ ਜੋ ਇੱਕ ਸਰਕਾਰੀ ਨੌਕਰ ਹੈ, ਅਣਚਾਹੀ ਲਾਭ ਨੂੰ ਸਿੱਧੇ ਜਾਂ ਕਿਸੇ ਤੀਸਰੇ ਪੱਖੀ ਦੁਆਰਾ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕਰਦਾ ਹੈ ਜਾਂ ਸਵੀਕਾਰਦਾ ਹੈ ਜਾਂ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕਰਨ ਦੀ ਕੋਸ਼ਿਸ਼ ਕਰਦਾ ਹੈ।
Explanation using examples
ਕਰਪਸ਼ਨ ਰੋਕਥਾਮ ਐਕਟ, 1988 ਦੀ ਧਾਰਾ 7 ਦਾ ਉਦਾਹਰਣ:
ਕਲਪਨਾ ਕਰੋ ਕਿ ਇੱਕ ਸਰਕਾਰੀ ਅਧਿਕਾਰੀ, ਸ਼੍ਰੀ A, ਜੋ ਡਰਾਈਵਿੰਗ ਲਾਇਸੈਂਸ ਜਾਰੀ ਕਰਨ ਲਈ ਜ਼ਿੰਮੇਵਾਰ ਹੈ। ਇੱਕ ਵਿਅਕਤੀ, ਸ਼੍ਰੀ B, ਆਪਣੇ ਡਰਾਈਵਿੰਗ ਲਾਇਸੈਂਸ ਦੇ ਨਵੀਨੀਕਰਨ ਲਈ ਸ਼੍ਰੀ A ਕੋਲ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਸ਼੍ਰੀ A ਸੁਝਾਅ ਦੇਂਦੇ ਹਨ ਕਿ ਜੇਕਰ ਸ਼੍ਰੀ B ਰੁ. 2,000 ਦੀ 'ਫੀਸ' ਅਧਿਕਾਰਕ ਲਾਗਤ ਤੋਂ ਵੱਧ ਭਰਦਾ ਹੈ ਤਾਂ ਪ੍ਰਕਿਰਿਆ 'ਤੇਜ਼' ਹੋ ਸਕਦੀ ਹੈ। ਸ਼੍ਰੀ B, ਦਬਾਅ ਮਹਿਸੂਸ ਕਰਦੇ ਹੋਏ, ਸਹਿਮਤ ਹੋ ਜਾਂਦਾ ਹੈ ਅਤੇ ਪੈਸਾ ਭਰਦਾ ਹੈ। ਇਸ ਸਥਿਤੀ ਵਿੱਚ, ਸ਼੍ਰੀ A ਨੇ ਕਰਪਸ਼ਨ ਰੋਕਥਾਮ ਐਕਟ ਦੀ ਧਾਰਾ 7 ਦੇ ਅਧੀਨ ਇੱਕ ਅਪਰਾਧ ਕੀਤਾ ਹੈ, ਕਿਉਂਕਿ ਉਸਨੇ ਆਪਣਾ ਫਰਜ਼ ਗਲਤ ਤਰੀਕੇ ਨਾਲ ਨਿਭਾਉਣ ਦੇ ਇਰਾਦੇ ਨਾਲ ਅਣਚਾਹੀ ਲਾਭ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕੀਤਾ।
